Gevlekte en rietorchissen – Dactylorhiza maculata en D. majalis

Gevlekte en rietorchissen – Dactylorhiza maculata en D. majalis

Dat ik opveer bij een orchidee komt denk ik vooral dat ik weet dat ze bijzonder zijn. Toen ik jong was al zeldzaam. Ik ben wel gecharmeerd van de tekening van de bloemen in diverse tinten roze. Het zijn net engeltjes met vleugeltjes en een jurkje. Er bestaan er ook talloze met op insecten lijkende bloemen. Links, waarschijnlijk de gevlekte orchis (Dactylorhiza maculata) is te zien langs het knuppelpad in het moeras, de tweede waarschijnlijk de (gevlekte) rietorchis (Dactylorhiza majalis) is te zien op het graslandje voor het alpinum.

Pin me niet vast op de namen want daar is men het niet over eens. Deze twee lijken erg op elkaar; voor de één zijn het verschillende soorten en voor de ander twee verschijningsvormen van dezelfde soort. In elk geval zijn ze er, om het nog wat lastiger te maken gezien het feit dat maculatus gevlekt betekent, ook nog eens beide met een gevlekt of ongevlekt blad. De kleur roze en de hoeveelheid tekening op de bloem varieert ook. Hieronder links de rietorchissen voor het alpinum en een heel licht gekleurde en wat donkerder gekleurde gevlekte orchis in het moeras. Beide op de rode lijst.

Hangende zegge – Carex pendula

Hangende zegge – Carex pendula

Elk jaar val ik weer voor deze weelderige zegge die op veel plaatsen in de Botanische tuin staat. Daarbuiten overigens vrij zeldzaam.

Hij is te vinden op schaduwrijke vochtige plekken en varieert in hoogte van 50-150 cm. Het opvallendst zijn de hangende aren, waarvan de bovenste een mannelijke is (evt 2). Daaronder een aantal vrouwelijke. Hij, maar meer zij dus eigenlijk, bloeit nu. Later komen er kleine urntjes op de vrouwelijke aren. Dan realiseer je je eigenlijk pas dat dat allemaal afzonderlijke bloempjes zijn op zo’n aar. Elke bloem heeft 3 witte stempels zoals op de eerste foto hieronder.

Pijpbloem – Aristolochia clematitis

Pijpbloem – Aristolochia clematitis

Wat een wonderlijke plant als je die voor het eerst ziet. Ik vond hem op geen ander lijken. Mooi hartvormig blad en een lekker dynamische aanblik doordat de stengel zigzagt. De bloemen zijn trompetjes die van binnen bekleed zijn met haren zodat insecten er pas weer uit kunnen als de bloem bevrucht is omdat dan pas de haren weer verslappen. De bloemen staan eerst omhoog gericht zijn en gaan later hangen. Samen met mansoor is het ongeveer de enige in onze streken voorkomende soorten van de pijpbloemfamilie. Hij staat op het alpinum aan de boskant.